SPRING presenteert drie voorstellingen
in november, december en januari
 
 
 

Overweldigend lichttheater. Over de voorstelling Spectrum

 

Mere color, unspoiled by meaning, and unallied with definite form, can speak to the soul in a thousand different ways. 

 Oscar Wilde

Het is de dag na de Amerikaanse verkiezingen. Ik kijk om de vijf minuten naar het nieuws om te zien of Biden al gewonnen heeft. De angst slaat mij om het hart om nog vier jaar bedolven te worden onder de onbeschaamde idioterie van die vlerk. Ik ben niet echt ontspannen wanneer ik over het bedrijventerrein vanaf station Zuilen naar de locatie van Spectrum loop. In Scandinavische krimi’s komen dikwijls naargeestige bedrijventerreinen voor, met lange loodsen, hekken, onbestemde bouwwerken en rechte lege straten. De Cartesiushoek in Utrecht leent zich uitstekend voor een locatie voor de lugubere vondst van een lijk.

Maar vandaag was het een stralende herfstdag met geen wolkje aan de hemel. Die donkere wolk was er overdrachtelijk wél: hoewel SPRING in Autumn net begonnen is, is het alweer de laatste dag. Vanaf vanavond gaan de extra Corona-maatregelen in, waaronder alle theaters dicht. Ik kom niet bepaald vrolijk gestemd aan bij de loods. Ik ben te vroeg en heb alle gelegenheid de lelijkheid van het bedrijventerrein in mij op te nemen. Hier komt niemand voor zijn plezier. Deze gebouwen zijn puur instrumenteel, zonder een greintje esthetiek. Zo ziet een wereld er zonder esthetiek uit. SPRING brengt mij naar vele uithoeken. 

Ik kom voor de voorstelling Spectrum van Schweigman& van Boukje Schweigman, 'de koningin van het ervaringstheater’, die voor deze voorstelling samenwerkt met vormgever Cocky Eek, lichtkunstenaar Matthijs Munnik en componist Yannis Kyriakides. 

Met knipperende ogen komen er mensen naar buiten. Ondertussen is er ook een klein clubje mensen aangewaaid, zo’n 15 mensen. Dan mogen we in groepjes van drie naar binnen. We komen in een andere wereld. Het is er sfeervol verlicht, er staan tafels met daarop kaarsen en een vaasje bloemen. Gastvrouw Puck verzoekt ons onze zakken leeg te maken en de spullen op te bergen. Ook vraagt ze naar onze voornaam en onze lengte. Ik vroeg me af wanneer er ooit naar mijn lengte gevraagd werd. Vroeger op de lagere school moesten we bij gym als de Daltonbroers van het stripverhaal van kort naar lang staan. Ik weet nu dat Ruud Ruud heet en 1,73 lang is. Ruud komt al lang bij SPRING want hij vertelde dat SPRING 20 jaar geleden nog niet zo avant-garde was. 

We krijgen allemaal een zacht nekkussen. Een voor een worden wij opgeroepen en mogen door een smalle opening tussen de zwarte gordijnen verdwijnen.

Een uur later. En dan sta ik weer knipperend met mijn ogen buiten in het helle licht. De overgang is groot. Alsof je vanuit je warme bed door de wekker op een onchristelijk tijdstip wordt gewekt en met je voeten op de koude keukenvloer staat voor een lange dag vol beslommeringen waar je niet heel erg naar uitkijkt. 

Maar een uur lang had ik niet gedacht aan Him Who is Not to Be Named, noch aan Corona. Ik was aan het freewheelen met mijn gedachten, weg van het nieuws. 

Wat is het dat ik ervaren heb? Ervaringstheater wellicht. Maar het is dan een theater zonder spelers. Het is meer een ervaringsinstallatie, maar dat dekt niet goed de theatrale sfeer. Ik moet ook denken aan voorstellingen in het planetarium waarbij het publiek in zachte stoelen achterover hangt en naar de kunstmatige sterrenhemel kijkt. Maar het voelt ook als een wellness beleving, een sauna. In een sauna ben je ook met andere mensen (in een saunacomplex tenminste). Je kent elkaar niet, maar je deelt dezelfde lichamelijke beleving. 

Een verschil is dat je in een sauna elkaar ziet en bij Spectrum niet. Je weet dat je met anderen bent, maar het is een atomistische ervaring. Het doet denken aan hoe Michel Houellebecq in zijn romans als Elementaire deeltjes de samenleving beschrijft: ieder doet zijn eigen ding en bekommert zich alleen om zichzelf. Als mensen al dingen samendoen is het parallel play. Hoewel er vooraf gelegenheid was om met elkaar te praten, heb ik alleen met Ruud enkele woorden gewisseld. Het publiek was erg op zichzelf en ik mis de social skills om zelf contact te maken. En hoewel we een uur lang samen een intensieve ervaring hadden gehad, kwam er ook na afloop geen contact. Op het station herkende ik nog twee mensen uit het publiek, maar we deden of we elkaar niet kenden. Vreemd – want in de tijd van Corona snakken mensen naar contact, schijnt. Maar wellicht ben ik het die mensen afschrikt. 

SPRING is onder corona bezweken. Ik hoop op een fris en vrolijk SPRING in mei. Theater is niet altijd komedie. 


KOOP HIER JOUW TICKETS VOOR SPECTRUM


Floris van den Berg is filosoof en schrijft graag over modern theater. Meer lezen van Floris? Hij schreef een boek waarin zijn essays over SPRING én andere beschouwingen van modern theater te lezen zijn: Finissage - Cultuurfilosofische Slotbeschouwingen, deel 2

Foto (publiekslijst met namen voor Spectrum): Erik Honig 

& meer

 

Nieuwsbrief

Meld je aan voor onze nieuwsbrief