SPRING Performing Arts Festival
20-29 mei 2021 UTRECHT
 
 
 

Eigentijdse intimiteit

 

Door Lotte Verkaik

De Pandora is weer gevuld. Ditmaal niet met plassen bier, vunzige deuntjes en de geur van testosteron, maar met dertig stoelen. Dertig stoelen op anderhalve meter afstand, uitgerust met een koptelefoon. Tegenover deze opstelling zien we performer en componist Genevieve Murphy achter haar keyboard staan. Haar vingers glijden geluidloos over de toetsen. Nieuwsgierig loop ik naar mijn stoel, waar de lampjes van de koptelefoon mij uitnodigend toe knipperen… 

In I Don’t Want To Be An Individual All On My Own neemt Murphy de toeschouwer mee naar haar achtste verjaardag. Al snel worden verschillende personages geïntroduceerd met corresponderende geluiden. De volwassen personages in het verhaal worden benadrukt met het geluid van een leeglopende ballon, de kinderen met speelgoed-mondfluitjes. Van die fluitende lipjes met een soort propellor erin. Iets waarvan je vergeet dat het bestaat totdat je zelf weer kinderen krijgt of naar deze voorstelling gaat, vermoed ik. 

Wat ik probeer te zeggen is dat er onderscheid wordt gemaakt tussen verschillende personages door contrasterende nostalgische geluiden. Dit alles om het thema van de voorstelling te introduceren: individualiteit en hoe wij als mensen zich toch tot elkaar blijven verhouden. De verjaardagsherinnering die centraal staat in het stuk, is namelijk de gebeurtenis waar de kleine Genevieve zich voor het eerst van haar eigen individualiteit bewust wordt. Een harde confrontatie; vandaar dat de toeschouwer geforceerd wordt om haar in de herinnering te vergezellen.  

Achter Murphy staat een tafel met willekeurige attributen. Naast haar staat een 3Dio: professionele binaural microfoons. Het apparaat is een klein doosje versierd met twee menselijke oren. Schattig en vervreemdend. Murphy pakt een grote bol geluidsband van de tafel en loopt een rondje om de microfoon. In de koptelefoon hoor ik stappen naast me, achter me… Alsof het mijn oren zijn die nieuwsgierig uit het doosje piepen. Het is een prikkelend aanzicht en laat mijn zintuigen een beetje tuimelen. De geluidsband wordt omgewisseld met andere alledaagse voorwerpen. Rondjes worden gelopen.

rrrrrritsel knisper ritsel ritselr rrrrrrrrrrits         (bol geluidsband) 
padadamdam padamamdam pipipidew         (speelgoedsaxofoon) 
ssshpiep sshpiep sshpiep sshpiep sshpiep     (een stift tegen een ballon?) 
pop pop pop pop pop pop pop pop pop         (Starbucksbeker)

Dan drukt Murphy op de loop button en vormen de geluiden zich tot een geheel hoorspel. Plots zit ik daar, gehurkt met de jarig job in de bosjes. De takjes ritselen, vogels fluiten, kinderen spelen. Murphy’s stem galmt door mijn hoofd... Samen reflecteren we op de aanwezige figuren. Haar iets té aangeschoten grootmoeder, de vreemde man met een baby, de performance artist die iedereen de stuipen op het lijf jaagt. Terwijl de personages geïntroduceerd worden als ‘Anders’ (dat wat het hoofdpersonage niet is), vindt er een interessante ontwikkeling plaats: mijn gedachten smelten samen met de performer. Alsof de koptelefoon mij de mindset van een achtjarige afdwingt.

Murphy doesn’t want to be an individual all on her own, dus forceert ze de toeschouwer om haar te vergezellen. De koptelefoon biedt een schijn van intimiteit en verbondenheid in de geïndividualiseerde wereld. Totdat er gevraagd wordt om de koptelefoon af te zetten. Wat volgt is een kwetsbare opstelling waarin het publiek ook de existentiële confrontatie van het individueel bestaan moet onder ogen moet zien. Daar zit je dan, in de Pandora, allemaal op je eigen stoel. De tijden vol zweterige lichamen voelen lichtjaren hier vandaan. Maar toch voel ik mij verbonden. De verbintenis zit ‘m niet meer in een subtiele aanraking of dans, maar in de afwachtende blikken, de vocale stilte tijdens het geklap en de glimlach van de meneer met de rode sjaal die mij ongemakkelijk voorlaat in de deuropening. Nog nooit is verbintenis zo aanwezig doch onbereikbaar geweest.

Foto: Bas de Brouwer

& meer

 

Nieuwsbrief

Meld je aan voor onze nieuwsbrief